Wordt niet afhankelijk van een WordPress thema

Een tip die ik je graag mee wil geven, is dat je niet afhankelijk moet worden van een WordPress thema.

Ik kom dit steeds vaker tegen en dit geeft nogal veel extra werk bij het overschakelen naar een ander WordPress thema.

In dit artikel ga ik dieper in hoe je de valkuil kunt ontwijken dat je afhankelijk wordt van een bepaald WordPress thema.

Waar is een WordPress thema voor?

Laten we teruggaan naar de gedachte waardoor thema’s zijn ontstaan in WordPress. Er is in het begin stadium van WordPress bedacht dat het handig is om een fundering te leggen met de WordPress “Core” (hier mag je niet aankomen), thema’s en plugins.

De Core is de absolute basis waar iedere WordPress-website op draait. Het is belangrijk dat deze bestanden nooit bewerkt worden. Dit is ook de reden van het bestaan van thema’s en plugins.

De thema functionaliteit is ingebouwd om ervoor te zorgen dat mensen controle hebben over het uiterlijk van de website.

De plugin functionaliteit is ingebouwd om ervoor te zorgen dat websites functionaliteiten kunnen inbouwen zonder de Core aan te raken.

Ik hoop dat het je een beetje duidelijk is. De conclusie is dus dat het uiterlijk van een website voor het thema is en de functionaliteiten voor plugins.

Nergens staat dat een thema ervoor moet zorgen dat je allerlei extra functionaliteiten krijgt als custom post types, functies die iets toevoegen aan bestaande plugins en dat soort zaken. Een WordPress thema is eigenlijk alleen voor het visuele aspect van je website en kan je extra controle geven over de presentatie van verschillende elementen op je website.

Het is dus niet erg dat een themamaker je de mogelijkheid geeft om uit verschillende kleurencombinaties te kiezen of ergens anders een optie voor heeft, zolang het maar om het visuele aspect van je website gaat.

Thema’s wissel je regelmatig, functionaliteiten niet

Ik ben ondertussen al 12 jaar bezig met WordPress en heb zowel voor klanten als voor mezelf van thema moeten wisselen op diverse websites. Waar je dan al snel achter komt is het volgende:

Het design van een website zal regelmatig veranderen, de doelen van een website en de functionaliteiten die hiervoor nodig zijn blijven over het algemeen hetzelfde.

Doordat je weleens van WordPress thema wisselt, is het niet verstandig om afhankelijk te zijn van de functionaliteiten van het thema dat je op dat moment gebruikt. Wanneer je van thema wisselt raak je namelijk al deze functionaliteiten kwijt.

Om te voorkomen dat je belangrijke functionaliteiten kwijtraakt bij een thema wissel, zal je op je website dus gebruik moeten maken van plugins.

Wanneer ben je afhankelijk van een thema?

Je vraagt je misschien af wat ik precies bedoel en wanneer je echt afhankelijk bent van een bepaald thema.

Wanneer in een thema een functionaliteit ingebouwd zit waar je heel graag gebruik van wilt maken, dan kun je afhankelijk van dit thema worden, omdat andere thema’s dit niet zullen hebben.

Wat je dus eigenlijk moet onthouden, is dat een thema er niet is om allerlei extra functionaliteiten toe te voegen. WordPress plugins heb je voor functies nodig.

Wanneer je functionaliteiten verliest bij een thema wissel die belangrijk voor jou zijn, dan ben je dus eigenlijk afhankelijk van een thema geworden. Je hebt dan veel extra werk om alles in de nieuwe versie van je website op ongeveer dezelfde manier te krijgen.

Een andere optie is om iemand in te schakelen die deze functionaliteit ook kan bouwen in de vorm van een plugin, zodat je het ook bij een ander thema kunt gebruiken en het in de toekomst niet meer verloren gaat.

Het is uiteindelijk toch iets wat je wilt voorkomen. Hieronder volgen drie voorbeelden van vervelende situaties waarin je eigenlijk te afhankelijk bent geworden van een WordPress thema.

Het eerste voorbeeld is een korte case study waar ik recent (januari 2020) mee te maken had bij een klant.

Korte case study: Maatwerk voor een plugin in het thema gebouwd

Een klant van mij verkoopt abonnementen met behulp van WooCommerce en de Subscriptions plugin. De subscription plugin alleen was niet voldoende. Het is namelijk nodig dat abonnees toekomstige bestellingen kunnen zien, aanpassen en overslaan, het aantal per bestelling moet aangepast kunnen worden door de abonnee zelf en het aantal moest iedere keer per 10 meer of minder worden.

Deze functionaliteiten horen natuurlijk met een plugin in de webshop gebouwd te worden. Het is in dit geval zelfs een toevoeging op een plugin, dus het heeft helemaal niets met het thema te maken. Er was alleen gek genoeg gekozen om dit in het thema te verwerken.

Mijn klant heeft geen verstand van de opbouw van WordPress en hoe het hoort te gaan, hij zag gewoonweg dat het goed functioneerde en was tevreden. Voor de ontwikkelaar was dit waarschijnlijk de meest eenvoudigste optie of hij had een soort van gedachtegang dat de klant dan alleen bij hem terug kon komen. Het thema zelf was verder ook maatwerk.

Nu 3 jaar later is het maatwerk verouderd en raakte het in de knoop met de server, want de server wordt door de hostingprovider wel goed up-to-date gehouden. De abonnement bestellingen werden niet meer automatisch ingeschoten in WooCommerce.

De originele ontwikkelaar van het maatwerk had pas na een maand tijd om te kijken. Een ramp natuurlijk als je een abonnementen website hebt, want dan moet je een maand lang alles handmatig gaan doen en worden klanten misschien de dupe omdat het niet goed loopt.

Ik was er daarom ingedoken en ik kreeg het in het begin alleen weer werkend door van thema te wisselen. Het maatwerk stond dan volledig uit en de WooCommerce Subscription plugin had weer vrij baan om de bestellingen automatisch in te schieten.

Super onhandig natuurlijk, want de website zag er met een ander thema compleet anders uit en je wilt dit je klanten niet opeens voorschotelen. Om alles in het nieuwe thema weer hetzelfde te krijgen kan veel tijd kosten en niet in een paar muisklikken gedaan zijn.

Wat was de goede situatie geweest?

De ideale situatie was geweest dat er een plugin was gebouwd met de extra functionaliteiten voor de subscription plugin.

Als het probleem met de abonnementen dan voren komt, hoef je alleen de plugin uit te schakelen om het weer werkend te krijgen. Je mist dan alleen tijdelijk de functionaliteit, totdat het maatwerk weer up-to-date is gebracht.

Nog steeds vervelend, maar de rest van je website ziet er dan nog hetzelfde uit en functioneert ook nog steeds hetzelfde. Je klanten zullen dan alleen een paar functionaliteiten missen.

Met een plugin hoeft een nieuwe ontwikkelaar ook niet het hele thema te analyseren om te kijken wat er precies aan maatwerk is ingebouwd. Alles staat in de plugin, wat het direct overzichtelijker maakt.

Voorbeeld 2: Afhankelijk van een recepten functionaliteit

Stel je hebt een website waarin je allerlei heerlijke kookrecepten plaatst. Je hebt een thema gevonden dat zich helemaal richt op kookrecepten met een ingebouwde functionaliteit waarmee je recepten kunt toevoegen.

In eerste instantie lijkt dit super fijn, maar wat als je over drie jaar wilt overschakelen naar een ander thema en al een stuk of 600 recepten hebt geplaatst?

Een ander thema zal niet precies dezelfde functionaliteit hebben, tenzij het thema door dezelfde maker is gemaakt en de recepten functionaliteit op dezelfde manier is opgebouwd. Alle andere thema’s vallen direct af.

Je kunt jezelf dan wel voor je kop slaan, want als je nu wilt overschakelen naar een ander thema, zal je alle recepten opnieuw moeten invoeren. Een pijnlijk en leerzaam moment die ik je graag wil besparen met dit artikel.

Je hebt namelijk maar twee opties. Alle recepten opnieuw invoeren in een plugin of een programmeur een plugin laten bouwen die precies hetzelfde doet als het thema of waar je jouw recepten mee kunt migreren naar een andere plugin. Het zal je dus of veel tijd kosten of extra geld.

Voorbeeld 3: Afhankelijk van een statistieken functie

Sportwebsites zijn ontzettend populair om te maken. Er zijn diverse thema’s te vinden die de focus hierop leggen en soms zelfs een eigen ingebouwde statistieken functie hebben.

In eerste instantie is het heerlijk dat je thema dit kan, tot je wilt overschakelen naar een ander WordPress thema. Alle statistieken ben je direct kwijt, waardoor je alles opnieuw moet invoeren of een programmeur moet inschakelen.

Hoe zit het met pagebuilders in thema’s?

Er zijn ondertussen steeds meer WordPress thema’s waar een pagebuilder is ingebouwd. Met een pagebuilder kun je vaak allerlei extra visuele functionaliteiten toevoegen op een eenvoudige manier. Het is meestal een kwestie van de elementen op de juiste plek slepen. Heerlijk eenvoudig.

Het thema Divi is waarschijnlijk het populairste voorbeeld om te noemen van een pagebuilder en thema in één.

Is dit goed of slecht? Voor veel mensen is dit een thema met eindeloze mogelijkheden, waardoor er niet snel gewisseld hoeft te worden naar een ander thema. Hierdoor kan ik het niet slecht noemen, maar het zal wel veel werk zijn als je wel wisselt naar een ander thema. Zolang je maar zorgt dat de basis functionaliteiten die je altijd nodig zal hebben, niet door Divi gedaan worden, zit je goed.

Persoonlijk zou ik eerder voor een pagebuilder plugin kiezen bij het thema waar ik gebruik van maak. Zo blijf je het toch een beetje gescheiden houden en hoef je niet je mooiste pagina’s opnieuw te bouwen bij een thema wissel. Zelf gebruik ik de Beaver Builder plugin op een aantal pagina’s van Webtalis. Gewoon omdat ik hier op een eenvoudige manier bepaalde elementen kan toevoegen die ik graag op een pagina zie.

Van thema wisselen blijft altijd werk

Het lijkt nu misschien dat het alleen veel werk is om van thema te wisselen als je afhankelijk van de functionaliteiten bent geworden.

Dit is niet waar. Ik kan je vertellen dat het bijna altijd aardig wat tijd kost om van thema te wisselen. Thema’s hebben altijd eigen visuele elementen die je bij een ander thema niet hebt.

Bekijk dus altijd goed alle soorten pagina’s van je website of alles in orde staat.

Het is alleen wel fijn dat de basis functionaliteiten die belangrijk voor jouw website zijn, niet verloren gaan als je van thema wisselt. Dit is de grootste winst die je hopelijk uit dit artikel hebt weten te halen.

Conclusie

Ik kan je alleen maar aanraden om goed na te denken over hoe je het aanpakt met je website. Kies geen thema gebaseerd op een functionaliteit. Het is beter om te zoeken naar een plugin die hetzelfde kan, zodat je thema onafhankelijk bent en altijd eenvoudig kunt wisselen.

“Less is more” is daarom een goede gedachte om in je hoofd te houden wanneer je een nieuw thema zoekt voor je website.

Wat is jouw mening over dit onderwerp? Ben je fan van thema’s met veel of weinig functionaliteiten en maak je ook gebruik van de functionaliteiten die een thema heeft? Laat het weten in de reacties hieronder.

12 reacties Laat een reactie achter

  1. Hi Maikel,
    ik heb je artikel met belangstelling gelezen. Ik overweeg over te stappen naar een ander thema voor mijn foodblog, en vroeg me juist af of een thema met ingebouwde recepten-functionaliteit wel zo slim is. Jouw artikel is dus goed getimed!

    Maar: als je voor een recepten-plugin kiest, is het dan niet zo dat je eenzelfde probleem hebt als bijvoorbeeld de plugin niet meer wordt ondersteund, en je dus van plugin moet wisselen? Plugins hebben ook niet altijd een eeuwig leven.
    Ik ben benieuwd hoe jij dat ziet.

    • Qua ondersteuning heb je helemaal gelijk. Dit kan bij plugins en thema’s het geval zijn.
      Mijn ervaring is alleen dat mensen vaker van thema dan van plugin wisselen. Qua ondersteuning van een plugin, het kan altijd een keer voorkomen, daarom is het ook verstandig om voor een populaire optie te kiezen in plaats van een gloednieuwe of minder bekende plugin (geeft natuurlijk ook geen garantie). Verder zie je ook vaak bij plugins dat je instellingen en dingen kunt importeren van een andere plugin.

      Zie bijvoorbeeld voor de recepten de plugin WP Recipe Maker. Deze plugin heeft een importeerfunctie, zodat je jouw recepten van een andere plugin kunt binnenhalen en je niet alles handmatig hoeft over te zetten. Voor thema’s zijn dit soort importeerfuncties vaak niet beschikbaar.

      Maar het is en blijft altijd zo dat je nooit weet wat de toekomst brengt. Ik vind plugins alleen een stuk minder risicovol dan een thema met ingebouwde functionaliteiten.

  2. Hi Maikel, ik ben webdesigner/developer en ik maak vaak maatwerk thema’s of ik pas bestaande thema’s aan. Daarbij probeer ik zoveel mogelijk functionaliteit te scheiden van vormgeving. In plaats van functionaliteit toe te voegen aan functions.php van het thema, maak ik een aparte plugin voor functionaliteit. Daarvoor gebruik ik als basis deze: Core Functionality Plugin. Ik denk dat dit een goede methode is voor webdesigners en -developers.

    • Avada ben ik best bekend mee, aangezien een klant van mij dit thema ook op al zijn websites heeft staan.

      Avada richt zich voornamelijk op het design en bevat geen grote functionaliteiten waar je volledig van afhankelijk bent en kwijtraakt bij het wisselen van thema.
      Alleen heeft Avada wel een soort van pagebuilder (fusion builder), waardoor je bij het omschakelen ongetwijfeld pagina’s opnieuw moet inrichten. Is niet heel erg, want bij elk thema heb je wel iets tijdens het omschakelen.

      Alleen oppassen met de portfolio custom post type, hier zou ik een plugin voor gebruiken. Wanneer iemand 100 portfolio’s heeft, dan is het minder fijn dat die verdwijnen.

  3. Ik ben net begonnen en was wat door de thema’s aan het bladeren, maar nu kom ik niet meer van de thema’s af! Ik wil helemaal geen thema, maar lijk dit niet meer ongedaan te kunnen maken. Wat te doen?

  4. Interessant artikel. Ik ben toevallig net bezig met het wisselen van templates, en kwam er inderdaad achter dat sommige dingen niet meer werken als voorheen. Laten we zo zeggen dat ik voor vandaag genoeg van wordpress heb gezien…

Geef een reactie